Hoang trường

 Cũng chỉ là nhặt chữ, ghép câu mà thành nên chả dám gọi là thơ. Xấu hổ.

 

 

 Tranh do AI tạo, chữ cũng vậy.

 

 Trời xanh xanh

                        đất vàng vàng

              Một giấc mộng cõi này

Thóang qua.

Nên 

Bên bờ cỏ dại um tùm,
Đàn vịt bơi lội, nước lùa nhẹ trôi.
Trong rừng chồn cáo dạo chơi,
Quạ đen hót giữa chơi vơi cây cành.

 

Mộ hoang, nắm đất cổ xanh,
Đêm đêm quỷ khóc như thành lời than.
Cáo nhỏ vờn với khô lâu,
Chuột to đùa nghịch xương màu thời gian.

 

Người nhìn, đau ruột, lệ rơi,
Cảnh sầu như thế, đêm trường tái tê.

 

 

 

AI mô tả hình dung của mình

Miền quên 

 

Đỉnh cao của điêu khắc Tân Cổ điển

 

 

Đây là những ảnh của bức tượng Undine Rising from the Waters (Ondine emergindo das águas) bằng đá cẩm thạch trắng do nhà điêu khắc người Mỹ  Chauncey Bradley Ives (1810–1894), người dành phần lớn sự nghiệp tại Rome.

Tên gọi "Undine" bắt nguồn từ sinh vật thần thoại đại diện cho nguyên tố nước hoặc nàng tiên nước. 

Ives bắt đầu xử lý đề tài Undine từ giữa thế kỷ XIX rồi quay lại với nó vào khoảng những năm 1880–1890, tạo ra nhiều phiên bản bằng cẩm thạch. Một phiên bản lớn hiện thuộc bộ sưu tập của Yale University Art Gallery.

Điểm đặc biệt của bức tượng là kỹ thuật chạm khắc đá cẩm thạch tạo hiệu ứng lớp vải mỏng dính sát vào cơ thể như thể đang ướt nước.

Undine vốn là linh hồn của nước trong truyền thống châu Âu, nhưng câu chuyện khiến nhân vật này nổi tiếng ở thế kỷ XIX đến từ tiểu thuyết Undine của Friedrich de la Motte Fouqué, xuất bản năm 1811. Trong truyện, Undine yêu một hiệp sĩ phàm trần và nhờ tình yêu ấy mà có được linh hồn con người. Khi người chồng phản bội, luật của thế giới linh hồn buộc nàng quay trở lại để lấy mạng ông.

Ives chọn đúng khoảnh khắc Undine hiện lên từ đài phun nước. Hai cánh tay giơ cao, đầu ngửa lên, tấm màn ướt rơi từ bàn tay xuống vai rồi ôm sát cơ thể. Khuôn mặt không dữ dội hay đầy căm giận; nàng có vẻ buồn, gần như cam chịu. Chính cách xử lý ấy khiến cảnh trả thù trong truyện trở thành một hình ảnh lặng và khá đau.

Phần đáng xem nhất nằm ở tấm vải. Ives phải làm một khối đá trắng cứng và nặng tạo cảm giác mỏng, ướt, trong và dính sát vào da. Những nếp gấp sâu ở hai bên tạo sức nặng cho vải, trong khi lớp áo trên ngực, bụng và chân được gọt rất mỏng về thị giác để cơ thể dường như hiện ra phía dưới. Đây là kiểu chạm khắc “wet drapery” từng được các nhà điêu khắc Tân cổ điển thế kỷ XIX đặc biệt yêu thích vì nó cho phép họ phô diễn khả năng kiểm soát cẩm thạch.

Ives sinh tại Connecticut nhưng chuyển tới Rome năm 1844, nơi ông có điều kiện nghiên cứu trực tiếp điêu khắc Hy Lạp – La Mã và tiếp cận những xưởng đá cẩm thạch hàng đầu. Undine vì vậy mang hình thể và sự cân bằng của Tân cổ điển, nhưng câu chuyện, cảm xúc và thế giới siêu nhiên lại rất gần tinh thần Lãng mạn thế kỷ XIX.

Nếu chỉ nhìn ảnh, tấm màn có vẻ như được làm bằng một chất liệu khác phủ lên tượng. Nhưng từ mái tóc, khuôn mặt, bàn tay, cơ thể cho tới lớp vải gần như xuyên sáng ấy đều là một thứ duy nhất: cẩm thạch.

Ives không cần làm Undine dữ dội. Ông để nàng đứng đó, vừa như một người phụ nữ vừa như một cột nước đang chậm rãi có hình hài.

Bàn về 36 kế của Tàu

 

Tranh do AI tạo

 

Nhân đọc sách của Ngài Nguyễn Hiến Lê nên cũng hàm hồ bình luận vài ý. Ông thường bàn giảng về Lễ nghi, Văn hóa, Giáo dục, nhưng nhiều sách của ông có bàn tới Quản lý, Quản trị. Hay lắm, tỷ như 36 kế bên Tàu. Tuy rằng mình chả áp dụng được, nhưng cũng có bi ba bi bô vài câu cho có vẻ.

36 kế từ xưa không chỉ là cẩm nang quân sự, mà còn là đỉnh cao của tâm lý học hành vi, nghệ thuật quản trị và triết lý sinh tồn. Góc nhìn này, từ lâu đã được cả Đông - Tây, Kim - Cổ tán đồng. Hiểu được 36 kế không phải để cổ súy cho sự lừa lọc, mà là để có được "tấm khiên" phòng vệ trước những cạm bẫy của cuộc đời. Nhận diện "bẫy" trong đời sống, ​Tư duy linh hoạt: 36 kế dạy ta cách xoay chuyển tình thế thay vì đối đầu trực diện khi không có lợi thế.

 36 kế không đơn thuần là "mẹo lừa đối thủ" mà là sự thấu hiểu quy luật vận động của vạn vật (tương tự như tinh thần của Kinh Dịch) là: Khi thế mạnh thì dùng kế tiến công (Thắng chiến kế, Địch chiến kế); khi thế yếu thì dùng kế hoãn binh, biến ảo hoặc thoái lui (Hỗn chiến kế, Bại chiến kế). Hoặc lấy nhu thắng cương, biến chuyển linh hoạt. Nhìn bề ngoài là binh pháp quân sự, nhưng thực chất là khả năng thích ứng với hoàn cảnh, không cứng nhắc cố chấp.

36 kế giống như một lưỡi dao hai lưỡi, tùy thuộc vào cái "Tâm" của người sử dụng như

- Ở Mặt sáng (Trí tuệ & Mưu lược): Giúp con người biết giữ mình, nhìn thấu những cạm bẫy, nguy cơ xung quanh để không rơi vào thế bị động; Dạy con người cách giải quyết vấn đề bằng trí tuệ thay bằng sức mạnh bạo lực (như Dục cầm cố túng – muốn bắt thì tạm thả, hay Tá đao sát nhân – mượn sức người khác).

- Mặt tối (Thủ đoạn & Lợi dụng) nếu coi 36 kế là kim chỉ nam tuyệt đối cho mọi mối quan hệ nhân sinh, con người rất dễ rơi vào sự hoài nghi, tính toán thiệt hơn và thiếu đi sự chân thành. Nhìn đâu cũng thấy mưu mẹo sẽ làm mất đi cái "Tự nhiên" và sự bình an trong tâm trí.

Như mình thấy, trong 36 kế, kế cuối cùng "Tẩu vi thượng sách" là hay. Nhiều người lầm tưởng "chạy" là hèn nhát, nhưng trong binh pháp lẫn thực tế cuộc sống, biết lui đúng lúc là sự minh triết: Đứng trước ngõ hẹp hay thế trận cầm chắc thất bại, việc cố chấp lao vào chỉ mang lại tổn thất. Rút lui không phải là đầu hàng, mà là để bảo toàn năng lượng, giữ lấy cái gốc và chờ thời cơ mới. Đó là, biết buông bỏ: Đôi khi, "rút lui" khỏi một cuộc tranh cãi vô bổ, một sự ganh đua danh lợi hay một thế cờ bế tắc lại chính là cách giải thoát nhẹ nhõm nhất, trả mọi thứ về sự tĩnh lặng vốn có.

 36 kế cho ta Kỹ năng (Thuật) để sinh tồn và quản trị trong một thế giới phức tạp. Nhưng để sự quản trị đó bền vững và mang lại sự an yên, người ta vẫn cần một cái Gốc (Đạo), đó là sự chân thành, cái Tâm trong sáng và sự minh triết biết dừng đúng lúc.

Mình thấy, 36 kế là một di sản tư duy quân sự và tâm lý học rất sâu sắc. Nhưng giá trị nhất của nó không phải là dạy con người ta đi lừa gạt hay thắng thua bằng mọi giá, mà là giúp ta hiểu rõ quy luật của cuộc chơi, biết khi nào nên tiến, khi nào nên buông, và giữ cho mình sự tỉnh táo trước những biến động của dòng đời. 

 Nội dung 36 kế, kê ra đây cũng dài dòng. Với lại, inernet và AI quá phát triển nên cần kế gì hỏi cái có ngay, phải không các bạn.